Táo bón lâu ngày và nguy cơ biến chứng

1. Táo bón là gì?
- Cũng như tiêu chảy, táo bón là một dạng rối loạn của đường tiêu hóa. Thay vì đi ngoài ra phân lỏng thì táo bón dẫn đến tình trạng phân khó đi kèm với cảm giác đau và cứng. 

- Thông thường ở người lớn, việc không đi đại tiện quá 3 ngày; ở trẻ em, một tuần không thể đi đại tiện 3 lần thì được coi là táo bón. Trong việc chẩn đoán lâm sàng, bác sĩ thường chia táo bón thành 2 nhóm, đó là táo bón nguyên phát và táo bón thứ phát.

Táo bón lâu ngày và nguy cơ biến chứng

2. Nguyên nhân dẫn đến tình trạng táo bón
a) Nguyên nhân gây táo bón nguyên phát
- Táo bón có nhu động bình thường: Nguyên nhân do rối loạn cơ chế tống phân, xuất phát từ cơ thắt, cơ vòng hậu môn có vấn đề. Loại táo bón này khi khám thực thể rất khó phát hiện.

- Táo bón có nhu động chậm: Khi nhu động ruột hoạt động kém sẽ gây ra táo bón. Loại táo bón này thường gặp hơn ở phụ nữ với các triệu chứng như chướng bụng, ít có nhu cầu đại tiện.

- Táo bón do rối loạn chức năng sàn chậu: Rối loạn chức năng sàn chậu là do các khối cơ, dây chằng bị thoái hóa, dẫn đến không thể giữ cho các cơ quan ở vùng sàn chậu nằm đúng vị trí của chúng. Hậu môn, trực tràng cũng nằm trong số các cơ quan bị ảnh hưởng và dẫn đến tình trạng táo bón. Đặc trưng của táo bón do nguyên nhân này là rặn nhiều, đại tiện không hết phân, phải cần hỗ trợ mới tống phân ra ngoài hết được.

b) Nguyên nhân gây táo bón thứ phát
- Do chế độ ăn uống, sinh hoạt: Chế độ ăn ít chất xơ, dư thừa chất béo có nguồn gốc từ động vật, ăn nhiều đường, cà phê, trà, rượu, uống không đủ nước; lười vận động; thường xuyên trì hoãn việc đại tiện. Ở trẻ em, táo bón còn có thể do việc uống sữa bột (các loại sữa công thức trong thành phần ít chất xơ và quá nhiều đạm, đường).

- Mắc bệnh lý thực thể: Nếu mắc các bệnh nứt hậu môn, tắc nghẽn ống tiêu hóa do khối u, trĩ huyết khối, to trực tràng vô căn sẽ dễ bị táo bón.

- Mắc bệnh lý toàn thân: Mắc bệnh về thần kinh (đột quỵ, Hirschsprung, Parkinson, chấn thương đầu, tủy sống); vấn đề tâm lý (trầm cảm, rối loạn lo âu); rối loạn nội tiết (chuyển hóa tăng canxi máu, hạ kali máu, tiểu đường); bệnh tuyến giáp (cường giáp, suy giáp); bệnh mô liên kết (xơ cứng bì, lupus); nhiễm độc chì cũng gây táo bón.

- Mang thai: Sự thay đổi nội tiết tố trong thai kỳ cộng với áp lực từ tử cung gây chèn ép lên ruột, hoặc chế độ ăn thay đổi quá nhiều trong thai kỳ (uống viên bổ sung nhiều sắt, canxi, ăn nhiều thực phẩm giàu đạm)… đều ảnh hưởng đến nhu động ruột dẫn đến táo bón.

- Dùng thuốc điều trị bệnh: Một số loại thuốc như: thuốc chống trầm cảm; thuốc kháng cholinergic; thuốc kháng axit; thuốc lợi tiểu; thuốc chống viêm không steroid (ibuprofen, diclofenac); thuốc chứa codein và morphin; thuốc chống co giật… có thể gây táo bón.

3. Ai có nguy cơ bị táo bón?
- Hầu hết ai cũng đều bị táo bón trong một số trường hợp, đặc biệt là người trên 60 tuổi, phụ nữ mang thai và trẻ nhỏ là nhóm có nguy cơ cao. Điều này đồng nghĩa với việc, nhóm người này cần chú ý đến chế độ ăn uống, sinh hoạt hơn để giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh táo bón.

4. Dấu hiệu nhận biết táo bón
- Các triệu chứng táo bón ở mỗi đối tượng, độ tuổi có thể khác nhau nhưng thường có các đặc điểm chung như đại tiện khó khăn, phải rặn nhiều, phân cứng, tỏn mỏn, chướng bụng, sờ thấy bụng cứng. 

+ Ở người lớn: Quá 3 ngày không thể đại tiện, chướng bụng, rặn nhưng không đại tiện được, hoặc rất khó để tống phân ra ngoài, phân cứng, phân có thể lẫn máu do xuất huyết hậu môn.

+ Ở trẻ em: Không thể đi đại tiện 3 lần/tuần, chướng bụng, đại tiện khó, mỗi khi đại tiện trẻ phải rặn đỏ mặt, phân cứng, có thể chảy máu nhẹ ở hậu môn do việc rặn quá mức. 

+ Ở trẻ sơ sinh và trẻ dưới 1 tuổi 5-7 ngày không đi đại tiện; phân cứng, có thể kèm máu và chất nhầy; trẻ quấy khóc, lười ăn/bú, ngủ không ngon giấc do chướng bụng, đau bụng. 

5. Biến chứng của táo bón lâu ngày
- Táo bón lâu ngày không được điều trị có thể gây ra các biến chứng ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa nói riêng và sức khỏe người bệnh nói chung như:
+ Sưng tĩnh mạch ở hậu môn tăng nguy cơ bị trĩ.
+ Rò, nứt hậu môn.
+ Phân không thể tống ra ngoài.
+ Ruột lòi ra khỏi hậu môn (sa trực tràng)…
+ Tăng nguy cơ ung thư đại tràng.
+ Ngoài ra, táo bón kéo dài cũng ảnh hưởng đến việc hấp thu dinh dưỡng của trẻ, dẫn đến tình trạng suy dinh dưỡng, chậm tăng cân, chậm phát triển chiều cao và trí não….

>>> Ngay khi gặp tình trạng táo bón, người bệnh nên đến phòng khám đa khoa Hoàng Long để có thể thăm khám, kiểm tra và thực hiện nội soi đại tràng có trí tuệ nhân tạo AI theo chỉ định để bác sĩ để có thể được chẩn đoán chính xác nguyên nhân cũng như đưa ra phác đồ điều trị an toàn, hiệu quả.

Liên hệ với phòng khám đa khoa Hoàng Long ngay hôm nay bằng cách #inbox. #comment hoặc qua số điện thoại 19008904 - 024 3202 2331 - 024 6281 1331 - 024 6281 1337 để được khám, tư vấn và điều trị bệnh liên quan tới đường tiêu hóa.

===============
PHÒNG KHÁM ĐA KHOA HOÀNG LONG
📱 Zalo: 0986954448
📞 19008904 - 024 3202 2331 - 024 6281 1331 - 024 6281 1337
🗓 Thời gian làm việc:7h00 - 17h | Thứ 2 - Thứ 7
🏥 Cơ sở 1: Tầng 10, Tòa tháp VCCI, số 9 Đào Duy Anh, Kim Liên, Hà Nội
🏥 Cơ sở 2: Tầng 18, Tòa tháp Coninco, số 4 Tôn Thất Tùng, Kim Liên, Hà Nội